Piątek, 22 września 2017 r. | imieniny: Maurycego, Tomasza

BARANOWICZ Jan, właśc. BARAN Jan (1906 - 1983)
BARANOWICZ Jan, właśc. BARAN Jan (1906 - 1983).
Poeta, autor fraszek, humoresek, satyr, powieści, opowiadań, tłumacz i prozaik. Autor baśni opartych na folklorze śląskim, bułgarskim i cygańskim, m.in. opracował literacko opowieści o Ondraszku. Wydał około 60 pozycji książkowych. Inspiracji szukał w folklorze. W swojej twórczości poruszał problematykę regionalno - obyczajową podtarnowskich wsi i Śląska.
Urodził się w 15 maja 1906 roku w Borzęcinie, gdzie ukończył szkołę powszechną. Do gimnazjum uczęszczał początkowo w Brzesku (1918/1919), później do I Gimnazjum w Tarnowie. Po złożeniu w 1926 roku egzaminu maturalnego rozpoczął studia polonistyczne na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Na krótko wstąpił do Seminarium Duchownego w Tarnowie, nie znalazł jednak powołania do służby kapłańskiej.
 
Od 1913 roku przebywał na Śląsku, był działaczem organizacji młodzieżowych „Znicz” i „Wici”, w czasie okupacji przebywał w Borzęcinie i w Bogumiłowicach, pracował w Spółdzielni Spożywców. Za współpracę z Batalionami Chłopskimi w 1943 roku uwięziony przez gestapo i osadzony w tarnowskim więzieniu. W latach 1945-1953 pracował w Polskim Radio w Katowicach. W roku 1960 objął stanowisko kierownika literackiego Teatru w Zabrzu. Współpracował z wieloma czasopismami. Jako działacz „Wici” dla potrzeb sceny młodzieżowej pisał doraźnie wystawiane sztuki, często osadzone w miejscowych realiach, dotyczące regionalnych możnych, co nie ułatwiało życia autorowi ani tym, którzy te utwory pokazywali na światło dzienne. Ale też, już w okresie młodzieńczym, zdobywał czasem skromne autorskie honorarium.1 Pod ps. „Areń” debiutował w 1922 roku wierszami satyrycznymi, ogłoszonymi w tarnowskim dodatku do „Nowin”.
 
Był poetą, autorem fraszek, humoresek, satyr, powieści i wielu opowiadań, tłumaczem – wydał około 60 pozycji. Jego twórczość jest mocno osadzona w problematyce wsi, folklorze, problemach moralno - obyczajowych terenów podtarnowskich i Śląska. W wielu utworach przebija też nurt baśniowy, silne umiłowanie przyrody, zaś w opowiadaniach „Zielone ścieżki”, w powieściach „Lata we mgle” i „Trudna młodość” – wiele jest treści autobiograficznych, barwnych obrazów z dziecięcych i młodzieńczych lat autora. Za twórczość dla dzieci, „Mój przyjaciel Lompi”, „Święta z Kępy”, otrzymał nagrodę Rady Ministrów. Do ważniejszych jego utworów należą m.in. : „Pieśń o jaworowym krzaku”, „Łąka skowronków”, „Mój krajobraz”, ”Polna obecność”, „Notatnik beskidzki”, „Ludzie i świątki”, „Strzały na grobli”, „Elegie intymne”, „Zmowa demonów”, „Trudna miłość”, „Lata we mgle”, „Kołyszą się jodły”, „Baśnie śląskie”, „Mój przyjaciel Lompi”, „Na chłopski rozum”, „O mówiących winogronach, śmiejących się jabłkach i dzwoniących brzoskwiniach: Baśń węgierska”, „Skąd się wzięły skrzypce”, „W krainie baśni”, ”Wachlarz młodości: Baśń japońska”. Zmarł 30 czerwca 1983 roku w Katowicach.
  1. Marian Morawczyński, "Od Raby do Wisłoki - szlakami pióra: związki regionu tarnowskiego z literaturą." Tarnowskie Towarzystwo Kulturalne i Towarzystwo Przyjaciół Ziemi Dębickiej, Tarnów 1996



opracował Janusz Kwaśniak

 
Share/Save/Bookmark
 
© 2011 Oficjalny Portal Gminy Borzęcin
designed by Mariusz Zawistowicz, Coded by Rafał Bakalarz

Zgodnie z Art.173 ust.4, pkt.3 informujemy, iż w celu optymalizacji treści dostępnych w naszym portalu, dostosowania ich do indywidualnych potrzeb każdego użytkownika, jak również dla celów statystycznych korzystamy z informacji zapisanych za pomocą plików cookies na urządzeniach końcowych użytkowników. Pliki cookies użytkownik może kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej. Dalsze korzystanie z naszych serwisów internetowych, bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej oznacza, iż użytkownik akceptuje politykę stosowania plików cookies.
polityka cookies.

Akceptuje cookies na tej stronie.

EU Cookie Directive Module Information